Trappistenbier en abdijbier staan bij bierliefhebbers vaak hoog aangeschreven. En hoewel het niet hetzelfde is, worden de begrippen ‘trappistenbier’ en ‘abdijbier’ worden vaak door elkaar gebruikt. Kortgezegd: een trappistenbier is altijd een abdijbier, maar een abdijbier is niet altijd een trappistenbier. Het zijn bovendien geen bierstijlen. De namen zeggen iets over de herkomst van het bier. We leggen het hieronder verschil uit.
Abdijbier
Bier wordt al eeuwenlang in kloosters en abdijen gebrouwen. Klooster- en abdijgemeenschappen hebben zelfs een grote bijdrage geleverd aan de ontwikkeling van het bierbrouwen. De gemeenschappen zijn vaak kleine, zelfvoorzienende gemeenschappen, die verschillende producten maken om zelf van te leven, maar ook om te verkopen. Daarbij kun je denken aan brood, landbouwproducten, zoals groente en fruit en producten uit veeteelt, zoals vlees en kaas, maar ook streekdranken, zoals wijn, bier en likeur behoren vaak tot het assortiment.
Een bier dat gebrouwen is in abdij wordt daarom aangeduid als abdijbier. Het is dus geen specifieke bierstijl. Er bestaan verschillende soorten of typen abdijbieren, zoals blond, dubbel (bruin), tripel en barleywine. Tegenwoordig is het overigens geen regel meer dat abdijbier ín een abdij gebrouwen moet worden of dat er geld moet worden afgedragen aan de oorspronkelijke kloosterorde. Het gebeurt dus steeds vaker dat abdijbieren in commerciële brouwerijen worden gebrouwen. De naam ‘abdijbier’ is niet beschermd.

Trappistenbier
De naam ‘trappistenbier’ is wel (juridisch) beschermd. Je mag een (abdij)bier niet zomaar trappistenbier noemen. Daar zit dan ook direct het verschil met andere abdijbieren. De naam ‘trappistenbier’ komt namelijk van de naam van een specifieke kloosterorde, die we ‘trappisten’ noemen, of beter gezegd: de Orde der Cisterciënzers (van de Strikte Observantie). Deze kloosterorde ontstond in 1664 in Frankrijk. Er zijn wereldwijd honderden trappistenkloosters, waar de monniken en nonnen een verscheidenheid aan producten maken, zoals wijn, kaas, kaarsen en bier. Deze kloosters zijn niet allemaal officieel erkent en ook hun producten hebben vaak geen authenticiteitslabel om aan te tonen dat hun producten daadwerkelijk trappistenproducten zijn. Om een authenticiteitslabel te krijgen voor ‘authentieke trappisten producten’ (een ATP-label), moeten de producten namelijk voldoen aan drie regels:
- Producten moeten binnen de kloostermuren of in de onmiddellijke nabijheid van een klooster dat behoort tot de Cisterciënzer Orde van de Strikte Observantie worden geproduceerd;
- De productie vindt plaats onder toezicht van de monniken of monialen;
- De opbrengen zijn voorbestemd voor het onderhoud van de eigen gemeenschap, de solidariteit binnen de Trappistenorde, voor ontwikkelingsprojecten en caritatieve doelen.
Er wordt met regelmaat gecontroleerd of producten, die het ATP-label hebben gekregen, nog voldoen aan deze regels. Wat het bier betreft zijn er op dit moment wereldwijd tien erkende trappistenbrouwerijen. Al deze brouwerijen staan in Europa, waarvan vijf in België, twee in Nederland, één in Oostenrijk, één in Italië en één in Engeland.

Brouw je eigen bier met een bierbrouw pakket van Brouwpunt!




